Cảnh báo chiêu trò lợi dụng trào lưu ‘đi chùa online’ để lừa đảo

Thông tin từ Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Hưng Yên, thời gian gần đây, trào lưu livestream, trò chơi trực tuyến với nội dung “đi chùa online”, “phóng sinh online”, cầu an, cầu tài lộc thu hút sự quan tâm của đông đảo người dùng mạng xã hội, đặc biệt là giới trẻ.

Tuy nhiên, bên cạnh những hình thức chia sẻ nội dung văn hóa, tín ngưỡng trên không gian mạng, một số tài khoản đã lợi dụng xu hướng này để trục lợi, tiềm ẩn nguy cơ lừa đảo, chiếm đoạt tài sản và đánh cắp thông tin cá nhân của người tham gia.

Theo cơ quan Công an, một số tài khoản trên các nền tảng mạng xã hội, đặc biệt là TikTok, tổ chức các buổi livestream sử dụng hình ảnh tượng Phật, bàn thờ, đền chùa, biểu tượng tôn giáo hoặc hình ảnh, âm thanh được tạo dựng bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để thu hút người xem. Trong các phiên livestream, người xem được mời gọi gửi quà tặng ảo, mua vật phẩm hoặc thực hiện các yêu cầu nhất định để được thắp hương, lễ Phật, tụng kinh, gõ mõ, cầu bình an, cầu tài lộc, giải hạn hoặc được xướng tên, nhận “lộc”.

Đáng chú ý, một số tài khoản còn tổ chức các trò chơi mở quà, quay thưởng, đổi vật phẩm với lời quảng cáo về phần thưởng có giá trị cao. Người tham gia được hứa hẹn có thể nhận lại vật phẩm giá trị hơn, được ưu tiên nhận lộc hoặc có cơ hội trúng thưởng đặc biệt nếu gửi quà tặng theo các mốc quy định.

Để thúc đẩy người xem chi tiền, các đối tượng có thể liên tục gọi tên, cảm ơn người gửi quà, công khai số lượng quà tặng, sử dụng bình luận tạo tương tác và tâm lý đám đông nhằm khiến người xem tin rằng nhiều người đã tham gia, nhận được may mắn hoặc phần thưởng. Từ những khoản quà tặng tưởng chừng nhỏ lẻ, người tham gia có thể bị cuốn vào vòng xoáy chi tiêu liên tục, mất kiểm soát tài chính.

Không dừng lại ở hoạt động tặng quà trên livestream, các đối tượng xấu có thể lợi dụng trào lưu “đi chùa online” để triển khai nhiều thủ đoạn khác như giả danh người tổ chức hoạt động tâm linh, nhà chùa hoặc người có uy tín để lập tài khoản, fanpage, hội nhóm giả mạo; sử dụng hình ảnh, danh nghĩa cơ sở tôn giáo để kêu gọi công đức, quyên góp, đặt lễ, làm lễ cầu an, giải hạn nhằm chiếm đoạt tiền.

Yêu cầu người tham gia chuyển tiền đặt cọc, đóng phí xác nhận, phí vận chuyển, phí nhận thưởng hoặc nộp thêm tiền để mở khóa phần thưởng. Sau khi nhận tiền, các đối tượng có thể cắt liên lạc hoặc tiếp tục đưa ra những lý do khác để yêu cầu chuyển tiền.

Quảng cáo website, ứng dụng “đi chùa online”, nhận quà, nhận lộc, tham gia trò chơi hoặc xem livestream yêu cầu đăng nhập tài khoản mạng xã hội, cung cấp số điện thoại, mã OTP, thông tin cá nhân, thông tin ngân hàng; từ đó có nguy cơ bị chiếm quyền tài khoản, đánh cắp dữ liệu hoặc cài mã độc.

Tổ chức các trò chơi may rủi, đổi thưởng, quy đổi quà tặng thành tiền hoặc hiện vật với cơ chế thiếu minh bạch, thậm chí có dấu hiệu đánh bạc trái phép, lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Trước thực trạng nêu trên, cơ quan Công an khuyến cáo người dân cần tỉnh táo trước những lời mời gọi gửi quà, chuyển tiền để được ban phước, nhận lộc, cầu tài, giải hạn hoặc nhận phần thưởng có giá trị cao. Không tin vào những cam kết tâm linh thiếu căn cứ.

Đồng thời, không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân không rõ danh tính; không giao dịch ngoài nền tảng, không đặt cọc, đóng phí nhận thưởng khi chưa xác minh được người nhận và mục đích giao dịch. Không cung cấp mật khẩu, mã OTP, mã xác thực, thông tin thẻ ngân hàng, dữ liệu cá nhân; không đăng nhập tài khoản qua đường link lạ, không cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc.

Nên kiểm chứng thông tin về cơ sở tôn giáo, tổ chức từ thiện, chương trình quyên góp thông qua các kênh chính thức. Nếu muốn công đức, ủng hộ, cần tìm hiểu rõ đơn vị tiếp nhận, mục đích và phương thức sử dụng tiền.

Quản lý chặt chẽ việc sử dụng mạng xã hội, đặc biệt đối với trẻ em, học sinh; hướng dẫn các em nhận biết chiêu trò lôi kéo tặng quà, trò chơi đổi thưởng và nguy cơ mất an toàn thông tin trên không gian mạng.

Khi phát hiện tài khoản, livestream hoặc hội nhóm có dấu hiệu lừa đảo, cần lưu giữ đường dẫn, tên tài khoản, hình ảnh, video, nội dung trao đổi và chứng từ giao dịch; phản ánh với nền tảng và trình báo cơ quan Công an để được tiếp nhận, xác minh, xử lý theo quy định.

Trường hợp đã chuyển tiền và nghi ngờ bị lừa đảo, người dân cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán để đề nghị hỗ trợ ngăn chặn giao dịch nếu còn khả năng; đồng thời trình báo cơ quan Công an, không tiếp tục chuyển tiền theo yêu cầu của các đối tượng tự xưng là người hỗ trợ thu hồi tiền bị lừa.

PV