Láng giềng Việt Nam đón tin vui từ Trung Đông

Các xưởng đóng tàu Trung Quốc đang hưởng lợi lớn từ làn sóng gia tăng nhu cầu đóng mới tàu chở dầu trên toàn cầu, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông khiến giá cước vận tải biển tăng mạnh và các doanh nghiệp vận tải đẩy nhanh kế hoạch mở rộng đội tàu.

Theo dữ liệu mới nhất từ Hội đồng Hàng hải Quốc tế Baltic (BIMCO) - hiệp hội vận tải biển quốc tế lớn nhất thế giới, số lượng đơn đặt hàng đóng mới tàu chở dầu thô trên toàn cầu đã tăng lên mức kỷ lục 234 chiếc, với tổng trọng tải khoảng 60 triệu tấn.

Trong đó, phần lớn là các đơn hàng dành cho tàu chở dầu siêu lớn (VLCC) - loại tàu chuyên vận chuyển dầu thô trên các tuyến đường dài. Chỉ trong nửa đầu năm nay, thị trường đã ghi nhận 151 đơn đặt hàng VLCC, chiếm 79% tổng số đơn hàng tàu chở dầu mới và cao gấp hơn hai lần tổng số đơn đặt hàng của cả năm trước.

Đáng chú ý, Trung Quốc gần như thống lĩnh phân khúc này. Theo BIMCO, các nhà đóng tàu Trung Quốc giành được 82% tổng số đơn đặt hàng đóng tàu chở dầu mới trên toàn cầu tính theo trọng tải. Riêng phân khúc VLCC, các doanh nghiệp Trung Quốc trúng 133 trong tổng số 151 đơn hàng trên toàn thế giới.

Không chỉ dẫn đầu ở mảng tàu chở dầu, ngành đóng tàu Trung Quốc tiếp tục duy trì vị thế số một thế giới trên nhiều chỉ tiêu. Số liệu từ Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc cho thấy trong quý I năm nay, nước này tiếp tục đứng đầu về khối lượng tàu hoàn thành, đơn hàng mới và lượng đơn hàng tồn đọng.

Cụ thể, sản lượng tàu hoàn thành đạt 15,6 triệu tấn, tăng 46% so với cùng kỳ năm trước. Khối lượng đơn hàng mới gần như tăng gấp đôi, lên 59,5 triệu tấn, trong khi lượng đơn hàng tồn đọng đạt 322 triệu tấn, tương đương gần 70% tổng đơn hàng toàn cầu.

Nhu cầu lớn đến mức nhiều nhà máy đóng tàu tại Thượng Hải cùng các tỉnh Giang Tô và Liêu Ninh đã kín lịch sản xuất, với thời gian bàn giao tàu kéo dài tới năm 2029.

Theo các chuyên gia, sự bùng nổ đơn đặt hàng xuất phát từ những biến động kéo dài tại Trung Đông. Căng thẳng leo thang quanh eo biển Hormuz khiến các tuyến vận chuyển dầu mỏ liên tục bị gián đoạn, đẩy giá cước vận tải tăng mạnh và buộc các hãng tàu phải đầu tư thêm đội tàu để đáp ứng nhu cầu vận chuyển trên các hành trình dài hơn.

Ông Ding Zhenyu, chuyên gia phân tích vận tải biển tại Jufeng Investment and Consulting, nhận định thị trường đang trải qua một trong những chu kỳ đặt hàng tàu chở dầu mạnh nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Một báo cáo của Hiệp hội Kiến trúc sư Hải quân và Kỹ sư Hàng hải Thượng Hải cũng cho rằng lợi thế của Trung Quốc đến từ chuỗi cung ứng hoàn chỉnh, tỷ lệ nội địa hóa cao, chi phí cạnh tranh và khả năng giao tàu đúng tiến độ.

Ngoài ra, việc nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc chuyển hướng sang đóng tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) có biên lợi nhuận cao hơn cũng tạo điều kiện để các nhà máy Trung Quốc mở rộng thị phần ở phân khúc tàu chở dầu siêu lớn.

Không chỉ vậy, các doanh nghiệp Trung Quốc còn liên tiếp giành được đơn hàng trong các phân khúc tàu chuyên dụng có giá trị cao. Điển hình, Nhà máy đóng tàu Jiangnan thuộc Tập đoàn Công nghiệp Đóng tàu Trung Quốc đã ký hợp đồng đóng 4 tàu chở khí hóa lỏng cỡ lớn (VLGC) dung tích 90.000 m³ cho CYH Shipping (Hong Kong), dự kiến bàn giao vào năm 2030.

Jiangnan cũng nhận thêm đơn hàng đóng 3 tàu chở amoniac cỡ lớn (VLAC) cho hãng Thenamaris của Hy Lạp. Theo hãng tư vấn Clarksons, chỉ trong nửa đầu năm nay, Jiangnan đã nhận 23 đơn hàng VLGC và VLAC, nâng tổng lượng đơn hàng đang thực hiện lên 113 tàu, với lịch giao kéo dài đến năm 2030.

Khánh Vy