Loạt bê bối an toàn thực phẩm làm lung lay niềm tin: Ngành F&B bước vào giai đoạn 'khách chỉ tin những gì mắt thấy', ai không minh bạch sẽ bị loại
Năm 2025 ghi nhận nhiều sự cố liên quan đến vệ sinh an toàn thực phẩm (VSATTP), tác động đến hành vi tiêu dùng trong ngành F&B tại Việt Nam.
Theo báo cáo của iPOS và Nestlé về Thị trường F&B Việt Nam năm 2025, vụ việc liên quan đến đồ hộp Hạ Long Canfoco được xem là sự cố có ảnh hưởng lớn nhất, với 54,45% người được khảo sát cho biết bị tác động trực tiếp đến quyết định sử dụng sản phẩm. Các sự kiện khác như dịch liên cầu lợn tại miền Trung (41,77%), các vụ kiểm tra thực phẩm không rõ nguồn gốc (39,28%) hay ngộ độc bánh mì (34,94%) cũng ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý người tiêu dùng.
Những sự cố này không chỉ tác động đến từng doanh nghiệp riêng lẻ mà còn ảnh hưởng đến niềm tin chung đối với nhóm thực phẩm chế biến sẵn - vốn là nguồn nguyên liệu phổ biến trong chuỗi F&B.
Đáng chú ý, dịch liên cầu lợn từng khiến một bộ phận người tiêu dùng hạn chế sử dụng thịt heo trong nhiều tháng. Một số nhà hàng ghi nhận doanh thu sụt giảm trong giai đoạn cao điểm, trong khi các cơ sở không chứng minh được nguồn gốc nguyên liệu gặp khó khăn trong việc giữ chân khách.
Tuy nhiên, khảo sát cũng cho thấy 31,17% người tiêu dùng không cảm thấy bị ảnh hưởng dù biết về các vấn đề VSATTP, phản ánh sự phân hóa trong nhận thức và hành vi tiêu dùng.
Sau các sự cố, niềm tin của thực khách có xu hướng dịch chuyển từ yếu tố thương hiệu sang những gì có thể quan sát trực tiếp tại điểm bán. Không gian sạch sẽ, cơ sở vật chất đảm bảo là yếu tố được 69,62% người khảo sát lựa chọn khi đánh giá mức độ tin cậy của một quán ăn.
Tiếp theo là lượng khách ổn định (55,99%), chứng nhận VSATTP (50,51%) và mức độ nhận diện thương hiệu (49,10%). Các yếu tố liên quan đến vận hành như nhân viên gọn gàng, đồng phục (37,83%) hay bếp/bar mở, có thể quan sát quy trình chế biến (35,80%) cũng góp phần củng cố niềm tin.
Theo báo cáo, người tiêu dùng ngày càng ưu tiên các tín hiệu "nhìn thấy được" thay vì dựa vào quảng cáo hay cảm nhận thương hiệu. Điều này cho thấy sự thay đổi trong cách đánh giá chất lượng dịch vụ F&B, đặc biệt sau các sự cố liên quan đến an toàn thực phẩm.
Trong bối cảnh đó, yếu tố minh bạch và khả năng kiểm soát vận hành trở thành tiêu chí quan trọng đối với doanh nghiệp. Việc đầu tư vào không gian, quy trình và công khai thông tin không còn là yếu tố phụ trợ mà dần trở thành điều kiện cần để duy trì niềm tin của khách hàng.
Thảo Vân