Mỹ, Trung Quốc đua nhau mua một ‘mỏ vàng' của Việt Nam: Vừa thu về hơn 2,8 tỷ USD, nước ta đứng thứ 2 thế giới

Theo số liệu thống kê từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu tôm của Việt Nam trong 7 tháng đầu năm 2026 đạt gần 2,8 tỷ USD, tăng 13,5% so với cùng kỳ năm 2025. Kết quả này cho thấy ngành tôm vẫn duy trì được đà tăng trưởng khá, nhưng động lực giữa các thị trường và nhóm sản phẩm có sự khác biệt rõ rệt.

Xét về thị trường, Trung Quốc tiếp tục là thị trường lớn nhất với kim ngạch đạt gần 939 triệu USD trong 7 tháng, tăng 42,3%, trong khi Mỹ chỉ đạt khoảng 357,5 triệu USD, giảm 11,4%. Nhật Bản đạt 323,8 triệu USD, tăng 4%; Hàn Quốc đạt 197,3 triệu USD, giảm 1,6%; còn Australia đạt 155,1 triệu USD, tăng 16,5%.

Bức tranh 7 tháng nổi bật trước hết ở Trung Quốc. Nếu tính cả Hồng Kông, Trung Quốc & Hồng Kông đạt hơn 980 triệu USD, tăng 39,6% và chiếm 35% xuất khẩu tôm của Việt Nam. Đây là động lực quan trọng nhất bù đắp cho sự suy giảm tại một số thị trường truyền thống.

Theo VASEP, kết quả 2,8 tỷ USD sau 7 tháng được đánh giá tích cực, nhưng chất lượng tăng trưởng cần được nhìn kỹ hơn. Trung Quốc và tôm hùm đang tạo lực kéo mạnh, trong khi Mỹ suy giảm và EU gần như đi ngang. Trong những tháng còn lại của năm, dư địa tăng trưởng vẫn còn ở Trung Quốc, CPTPP và các thị trường như Australia, Nhật Bản; tuy nhiên, doanh nghiệp sẽ phải cân bằng giữa tăng đơn hàng và bảo vệ biên lợi nhuận.

Một thay đổi đáng chú ý trong 7 tháng đầu năm là Trung Quốc đã vượt Mỹ để trở thành thị trường nhập khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam.

Cụ thể, xuất khẩu thủy sản sang Trung Quốc trong 7 tháng đạt khoảng 1,652 tỷ USD, tăng tới 37% so với cùng kỳ năm 2025. Mức tăng 37% tại Trung Quốc nổi bật so với các thị trường chủ lực còn lại, qua đó đưa thị trường này lên vị trí số một trong cơ cấu thị trường xuất khẩu thủy sản Việt Nam.

Trong khi đó, Mỹ đứng thứ hai với khoảng 1,073 tỷ USD, tăng 2%; Nhật Bản đứng thứ ba với 942 triệu USD, tăng 2%; Hàn Quốc và Australia lần lượt đạt 484 triệu USD và 214 triệu USD, với mức tăng tương ứng 5% và 19%.

VASEP trước đó dự báo xuất khẩu thủy sản năm 2026 có thể đạt trên 12 tỷ USD, tăng trưởng khoảng 8–10%, nếu Trung Quốc và Hồng Kông tiếp tục duy trì nhu cầu tốt, cá tra giữ được lợi thế về giá, tôm cải thiện khả năng cạnh tranh về giá thành và sản phẩm chế biến, đồng thời các chi phí logistics không tăng đột biến.

Với 6,9 tỷ USD sau 7 tháng, xuất khẩu thủy sản đang duy trì tốc độ tăng trưởng hai chữ số và tạo nền tảng tích cực cho mục tiêu cả năm. Tuy nhiên, dư địa tăng trưởng trong những tháng cuối năm sẽ phụ thuộc đáng kể vào khả năng duy trì đà tăng tại Trung Quốc, mở rộng các thị trường thay thế và đặc biệt là sức chống chịu của ngành tôm trước áp lực thuế và cạnh tranh tại Mỹ.

Trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản, tôm tiếp tục là "đầu tàu". Chính vì chiếm tỷ trọng lớn như vậy, diễn biến của ngành tôm trong những tháng cuối năm sẽ có ảnh hưởng đáng kể đến khả năng hoàn thành mục tiêu xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

Như Quỳnh