Những dự báo tích cực về triển vọng tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm 2026

Nhiều yếu tố hỗ trợ kinh tế Việt Nam năm 2026

Theo báo cáo của Ngân hàng UOB (Singapore), với mức tăng trưởng 8% trong năm 2025, Việt Nam bước vào năm 2026 với nền tảng vững chắc. Đơn vị này nâng dự báo mức tăng trưởng GDP năm 2026 từ 7% lên 7,5%, phản ánh sức bền bỉ và đà tăng trưởng hiện tại.

Tuy nhiên, UOB cũng lo ngại mức nền thống kê cao, khả năng suy giảm của xuất khẩu sau giai đoạn đẩy mạnh trước đó, cùng với sự bất định về chính sách thuế của Mỹ, là những rủi ro có thể kìm hãm quỹ đạo tăng trưởng.

Theo UOB, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) gần như không có nhiều dư địa để nới lỏng chính sách ở thời điểm này. Trong khi đó, áp lực lạm phát vẫn hiện hữu, với lạm phát bình quân năm 2025 ở mức 3,2% (chung) và 3,3% (lạm phát cơ bản, loại trừ thực phẩm và năng lượng). Chi phí y tế và giáo dục là những yếu tố chính duy trì mức lạm phát cao, dù xu hướng đã phần nào ổn định.

Thị trường ngoại hối cũng là một yếu tố quan trọng đối với NHNN. Đồng VND là đồng tiền giảm giá mạnh thứ ba tại châu Á trong năm 2025, mất giá 3,1% so với USD, chỉ thấp hơn mức giảm của đồng rupee Ấn Độ (4,8%) và rupiah Indonesia (3,5%), nhưng cao hơn mức giảm của peso Philippines.

Trong khi đó, Bộ phận Nghiên cứu Đầu tư Toàn cầu HSBC đưa ra nhận định thận trọng hơn tại Báo cáo Vietnam at a glance - Quán quân tăng trưởng châu Á vượt "sóng gió" thuế quan. HSBC dự báo tăng trưởng GDP sẽ đạt 6,7% vào năm 2026 và lạm phát duy trì vừa phải ở mức 3,5%.

Theo HSBC, tăng trưởng GDP bình quân của Việt Nam giai đoạn 2021-2025 đạt 6,2%, thấp hơn mục tiêu 6,5-7% đề ra trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm cho giai đoạn này nhưng chỉ do tốc độ tăng trưởng chậm trong năm 2021 dưới ảnh hưởng của đại dịch. Trong trung hạn, Việt Nam phấn đấu trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045. 

Mục tiêu tăng trưởng năm 2026 được Việt Nam đặt ra ở mức "ít nhất là 10%" với GDP bình quân đầu người từ 5.400-5.500 USD. Cần lưu ý rằng mục tiêu tăng trưởng 2 con số này được đưa ra trên cơ sở tăng trưởng GDP đạt mức cao tới 8% của năm ngoái, đòi hỏi một "cú hích" mạnh mẽ để đạt được tăng trưởng toàn diện, bao gồm thương mại vượt trội, đầu tư đáng kể và tiêu dùng mạnh mẽ.

Bước sang năm 2026, Standard Chartered cho rằng Việt Nam sẽ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, song cần thận trọng hơn trước các yếu tố rủi ro đang hiện hữu.

Về thương mại và thuế quan, vấn đề quan trọng hàng đầu là các cuộc đàm phán với chính quyền Mỹ trong bối cảnh chính trị mới về các quy định xuất xứ và vấn đề trung chuyển hàng hóa. Kết quả của các cuộc đàm phán này sẽ ảnh hưởng lớn đến thương mại trong năm nay.

Về chính sách tiền tệ, sự linh hoạt và kịp thời trong điều hành chính sách tiền tệ năm 2025 đã thúc đẩy tăng trưởng tín dụng tốt. Đây tiếp tục là nền tảng quan trọng giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn và duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026.

Ở góc độ phân tích vĩ mô, ông Tim Leelahaphan, chuyên gia kinh tế cao cấp phụ trách thị trường Việt Nam và Thái Lan tại Ngân hàng Standard Chartered cho biết, nhóm nghiên cứu toàn cầu của ngân hàng tiếp tục giữ quan điểm tích cực đối với triển vọng kinh tế Việt Nam. Standard Chartered dự báo GDP Việt Nam năm 2026 tăng trưởng khoảng 7,2%.

Mặc dù con số này thấp hơn mục tiêu 10% mà Chính phủ đặt ra, song ông Tim Leelahaphan nhấn mạnh rằng 7,2% vẫn là mức tăng trưởng rất cao, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đã duy trì đà tăng mạnh trong nhiều năm liên tiếp.

Theo Standard Chartered, tăng trưởng kinh tế Việt Nam có thể chậm lại trong nửa đầu năm, trước khi phục hồi rõ nét hơn vào nửa cuối năm. Ngân hàng này dự báo GDP tăng khoảng 6,5% trong nửa đầu năm, sau đó tăng tốc lên khoảng 8% trong nửa cuối năm, đưa mức tăng trưởng cả năm đạt 7,2%.

Tại Báo cáo chiến lược 2026 công bố ngày 22/01, VinaCapital kỳ vọng trong kịch bản tích cực, tăng trưởng GDP Việt Nam có thể đạt khoảng 10% trong năm 2026, trong bối cảnh Chính phủ vẫn còn nhiều công cụ trong tay để hỗ trợ tăng trưởng khi cần thiết.

VinaCapital kỳ vọng 3 động lực then chốt sẽ thúc đẩy tăng trưởng GDP năm 2026 bao gồm: sự phục hồi tiêu dùng ở mức vừa phải, mối liên kết giữa tăng trưởng hạ tầng và bất động sản, và xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục giữ được đà ổn định.

Thứ nhất, VinaCapital kỳ vọng tiêu dùng dần quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng bình thường hơn (dù khó bùng nổ) vào giữa năm 2026. Chính phủ đã triển khai một số biện pháp hỗ trợ tiêu dùng như gia hạn và kéo dài chính sách giảm thuế VAT, tăng mức giảm trừ gia cảnh, đồng thời nới lỏng một phần các sắc thuế mới đối với hộ kinh doanh cá thể. Các biện pháp này được kỳ vọng hỗ trợ tiêu dùng ở mức độ nhất định.

Thứ hai, VinaCapital nhận thấy mối liên kết chặt chẽ giữa đầu tư hạ tầng thúc đẩy phát triển bất động sản, từ đó lan tỏa sang tiêu dùng. Giải ngân đầu tư công đã tăng mạnh, khoảng 40% trong năm 2025, dự báo tiếp tục tăng thêm 20-30% trong năm 2026. Bên cạnh đó, tốc độ tăng trưởng đầu tư công của Việt Nam được kỳ vọng tăng tốc từ mức tăng khoảng 10% mỗi năm trong 10 năm qua lên mức trung bình 20-30% mỗi năm trong thời gian tới, và kỳ vọng này đã góp phần đẩy lợi suất trái phiếu Chính phủ Việt Nam kỳ hạn 10 năm tăng khoảng 100 điểm cơ bản trong năm 2025, lên quanh mức 4%.

Thứ ba, nhu cầu từ Mỹ được kỳ vọng tiếp tục duy trì tích cực trong năm 2026 giúp xuất khẩu Việt Nam tăng trưởng. Xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ tăng 28% trong năm 2025, qua đó tạo ra thặng dư thương mại tương đương khoảng 4% GDP. Đây là năm thứ 10 liên tiếp Việt Nam ghi nhận thặng dư thương mại, đồng thời là năm thứ 3 liên tiếp mức thặng dư vượt 20 tỷ USD.

Mức thuế hiệu dụng của Mỹ áp lên hàng hóa Việt Nam đã được giảm nhờ các cơ chế miễn trừ và ngoại lệ đối với một số mặt hàng, bao gồm điện tử, khiến mức thuế áp dụng tương đương hoặc thấp hơn so với các quốc gia cạnh tranh trong khu vực. 

Phấn đấu GDP tăng trưởng từ 10% trở lên

Tại Nghị quyết 01/NQ-CP về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026, Chính phủ yêu cầu các cấp, các ngành, các địa phương tập trung chỉ đạo, điều hành thực hiện mục tiêu tăng trưởng GDP cả nước năm 2026 phấn đấu từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.

Tại Nghị quyết, Chính phủ đề ra 5 quan điểm, trọng tâm chỉ đạo điều hành. Đó là, quán triệt và thực hiện nghiêm các nghị quyết của Đảng, Quốc hội, nhất là Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, với tinh thần "Đảng đã chỉ đạo, Chính phủ đã thống nhất, Quốc hội đồng tình, Nhân dân ủng hộ, Tổ quốc mong đợi, bạn bè giúp đỡ thì chỉ bàn làm, không bàn lùi".

Giữ đà, giữ nhịp và tăng tốc, bứt phá; bám sát thực tiễn, nhận diện và phát huy hiệu quả mọi cơ hội, thuận lợi; kịp thời ứng phó với những vấn đề phát sinh.

Đổi mới căn bản tư duy phát triển, phương thức quản trị và phân bổ nguồn lực; giải quyết hiệu quả các vấn đề trước mắt để tạo đà tăng trưởng, thực hiện các cải cách chiến lược, dài hạn để chuyển đổi mô hình phát triển, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính. Phát triển các thành phần kinh tế, kết hợp hiệu quả các nguồn lực cho phát triển.

Siết chặt kỷ luật, kỷ cương; tiếp tục đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, đẩy mạnh xây dựng, hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển đất nước gắn với phân cấp, phân quyền; tăng cường giám sát, kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Tiếp tục đẩy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí.

Phát triển kinh tế, xã hội, môi trường là trung tâm, xây dựng Đảng là then chốt, phát triển văn hóa là nền tảng, bảo đảm quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh đối ngoại là trọng yếu, thường xuyên.

Nghị quyết của Chính phủ cũng nêu rõ 12 nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu. Đó là, tập trung hoàn thiện đồng bộ thể chế, pháp luật, nâng cao hiệu quả công tác tổ chức thi hành pháp luật; đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Tiếp tục ưu tiên thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn, nợ công, bội chi ngân sách nhà nước trong giới hạn quy định; ứng phó kịp thời, hiệu quả với các biến động kinh tế, thương mại thế giới; thúc đẩy và làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống, khai thác mạnh mẽ các động lực tăng trưởng mới.

Tiếp tục hoàn thiện quy định về tổ chức bộ máy hành chính; tăng cường phân cấp, phân quyền, đề cao trách nhiệm người đứng đầu; đẩy mạnh hơn nữa công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, lợi ích nhóm; siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính gắn với kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực và phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi của bộ máy trong điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh mẽ.

Chuyển đổi căn bản mô hình tăng trưởng dựa vào năng suất và đổi mới sáng tạo; cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng xanh, số, tuần hoàn, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh, tính tự chủ, sức chống chịu của nền kinh tế.

Tập trung đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng chiến lược hiện đại, đồng bộ, tạo nền tảng cho năng lực cạnh tranh quốc gia; thúc đẩy các dự án có tính liên vùng, hạ tầng đô thị lớn, hạ tầng chuyển đổi số; điều chỉnh quy hoạch phù hợp với bối cảnh mới.

Tạo đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là trong lĩnh vực chíp, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo; nâng mặt bằng kỹ năng của toàn xã hội.

Chú trọng phát triển toàn diện, đồng bộ các lĩnh vực văn hóa, xã hội, nâng cao đời sống nhân dân và bảo đảm an sinh xã hội. Chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai; giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Tăng cường liên kết vùng, thực hiện hiệu quả quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh; nâng cao chất lượng đô thị hóa và kinh tế đô thị.

Củng cố vững chắc quốc phòng, an ninh, bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất toàn vẹn lãnh thổ; tiếp tục xây dựng và củng cố thế trận quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh nhân dân gắn với thế trận lòng dân vững chắc; bảo đảm an ninh, trật tự an toàn xã hội.

Triển khai đồng bộ, hiệu quả, toàn diện công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế; giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, tạo điều kiện thuận lợi, thu hút các nguồn lực phục vụ phát triển, củng cố và nâng cao uy tín, vị thế quốc tế của Việt Nam. Chủ động hơn nữa công tác thông tin tuyên truyền, tạo động lực, truyền cảm hứng, khuyến khích đổi mới sáng tạo; nâng cao hiệu quả công tác dân vận.

Hà Ly (t/h)