Phát hiện 20 khối bê tông rỗng khổng lồ nặng hơn 150.000 tấn được thả liên tục xuống đáy biển, công trình giữa đại dương sắp thành hình

Hàn Quốc đang bước vào một trong những giai đoạn nặng nề nhất của kế hoạch mở rộng cảng Busan, khi chuẩn bị đưa 20 khối bê tông rỗng khổng lồ, mỗi khối nặng 12.561 tấn, ra biển Jinhae để dựng tuyến đê chắn sóng dài 1,4 km cho cảng mới.

Đây là một phần của dự án Jinhae New Port, hợp phần quan trọng trong chiến lược nâng cấp Busan thành siêu cảng container vào năm 2045, với tổng vốn đầu tư 9,4 tỷ USD. Mục tiêu của Seoul không chỉ là xây thêm bến bãi, mà còn tăng năng lực tiếp nhận tàu lớn hơn, giảm điểm nghẽn logistics và giữ vị thế trong cuộc đua giữa các trung tâm trung chuyển hàng hóa lớn nhất châu Á.

Những cấu kiện trong dự án là caisson. Trong kỹ thuật công trình biển, đây là các khối hộp bê tông cốt thép rỗng, được đúc trên bờ, sau đó kéo ra biển, đưa vào đúng vị trí thiết kế rồi đánh chìm xuống đáy để làm móng cho đê chắn sóng, cầu cảng hoặc bến tàu.

Với Jinhae, 20 caisson này sẽ trở thành phần xương sống của tuyến đê chắn sóng phía nam, lá chắn đầu tiên bảo vệ khu bến mới khỏi sóng, dòng chảy và các đợt biển động.

Tập đoàn Hyundai E&C cho biết đã nhận hợp đồng xây tuyến đê chắn sóng phía nam từ tháng 4/2024. Công trình dài 1.400 m này sẽ được triển khai với sự hỗ trợ của BIM trong giai đoạn thiết kế, cùng các công nghệ robot và trí tuệ nhân tạo trong thi công nhằm kiểm soát rủi ro, nâng năng suất và cải thiện chất lượng ngoài hiện trường.

Điểm gây chú ý nhất nằm ở quy mô từng khối bê tông. Theo đơn vị cung cấp công nghệ ván khuôn trượt và hệ thống chuyển tải cho dự án, mỗi caisson nặng 12.561 tấn trước khi được đưa xuống đáy biển.

Để dễ hình dung, một khối như vậy có thể nặng tương đương hàng nghìn ôtô cỡ nhỏ cộng lại. Khi xếp liên tiếp ngoài biển, chúng sẽ tạo thành một phần nền móng cho công trình bảo vệ khu cảng mới.

Quy trình thi công nghe có vẻ đơn giản nhưng đòi hỏi độ chính xác rất cao. Các caisson được chế tạo trên bờ trong điều kiện kiểm soát tốt hơn so với ngoài biển. Sau đó, chúng được chuyển sang ụ nổi, kéo ra khu vực lắp đặt, căn chỉnh đúng vị trí, rồi đánh chìm xuống đáy biển.

Khi đã vào chỗ, các khối này tiếp tục được bơm cát, đất hoặc vật liệu phù hợp vào bên trong để tăng khối lượng, giúp ổn định trước tác động lâu dài của sóng và dòng chảy.

Ưu điểm của phương pháp này là giảm bớt khối lượng thi công trực tiếp ngoài biển, nơi luôn chịu rủi ro về thời tiết, sóng gió và thời gian vận hành ngắn. Tuy nhiên, đổi lại, từng khâu kéo nổi, di chuyển, hạ thủy, cân bằng và chỉnh cao độ trên đáy biển đều phải chính xác gần như tuyệt đối. Chỉ cần sai số nhỏ, toàn bộ tuyến đê có thể bị ảnh hưởng.

Theo kế hoạch, việc sản xuất các caisson cho đoạn Breakwater-Wharf 1-2 sẽ bắt đầu từ giữa năm 2026. Đây là giai đoạn được xem là bản lề, bởi nếu phần đê chắn sóng không hoàn thành đúng tiến độ, các hạng mục bên trong như cầu cảng, bãi container, cẩu bờ và khu khai thác sẽ khó có thể vận hành an toàn.

Đằng sau những khối bê tông nặng hàng chục nghìn tấn là một cuộc đua lớn hơn về năng lực cảng biển. Bộ Hải dương và Thủy sản Hàn Quốc cho biết Jinhae New Port là dự án phát triển cảng lớn nhất trong lịch sử nước này, với gói hạ tầng được nhắc tới ở mức 12.6 nghìn tỷ won.

Trong khi đó, các kế hoạch dài hạn đến năm 2045 thường đề cập con số 14 nghìn tỷ won cho toàn bộ chiến lược nâng Busan lên tầm siêu cảng. Sự chênh lệch này đến từ phạm vi tính toán khác nhau: một bên là các hạng mục hạ tầng trực tiếp, bên kia là gói mở rộng tổng thể kéo dài nhiều giai đoạn.

Khi hoàn thành vào năm 2045, Jinhae New Port dự kiến có 21 bến, góp phần nâng tổng công suất của Busan lên khoảng 39,66 triệu TEU, tăng mạnh so với mức 21,2 triệu TEU ghi nhận năm 2024. Kế hoạch cũng tính đến khả năng đón tàu container cỡ 30.000 TEU, lớn hơn cả nhiều tàu đang khai thác thương mại hiện nay.

Điều Hàn Quốc nhắm tới không chỉ là quy mô. Busan là cảng trung chuyển lớn, nơi hàng hóa từ nhiều nước được chia tiếp sang các tuyến khác đi Bắc Mỹ, châu Âu và các khu vực trong châu Á.

Dù vậy, dự án cũng kéo theo không ít lo ngại. Vịnh Jinhae là khu vực nhạy cảm về môi trường, có địa hình tương đối kín, trao đổi nước với biển mở hạn chế và có hoạt động đánh bắt truyền thống của ngư dân địa phương.

Chính phủ Hàn Quốc đã phải ký thỏa thuận bồi thường nghề cá trước khi khởi động các hạng mục chính. Các nghiên cứu gần đây cũng cho thấy hoạt động nạo vét và công trình cảng ở khu vực Busan New Port có liên quan đến sự gia tăng chất rắn lơ lửng trong nước, yếu tố có thể ảnh hưởng đến độ trong, ánh sáng và sinh vật biển.