Ba cường quốc Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc báo tin vui cùng lúc đến Việt Nam

Theo số liệu thống kê sơ bộ của Cục Hải quan, xuất khẩu phương tiện vận tải và phụ tùng của Việt Nam trong tháng 7 đạt hơn 1,8 tỷ USD, tăng 5,3% so với tháng trước.

Lũy kế 7 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này đạt hơn 11,6 tỷ USD, tăng 16,3% so với cùng kỳ năm 2025.

Xét theo thị trường, Mỹ tiếp tục là thị trường nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam, với kim ngạch hơn 2,4 tỷ USD, chiếm 21% tổng kim ngạch và tăng 20% so với cùng kỳ năm trước.

Nhật Bản đứng thứ hai, với hơn 1,9 tỷ USD, tăng 6% và chiếm 17% thị phần. Hàn Quốc đứng thứ ba, đạt hơn 1,1 tỷ USD, tăng 10% và chiếm 10% thị phần.

Đáng chú ý, triển vọng xuất khẩu của nhóm phương tiện vận tải và phụ tùng, đặc biệt là linh kiện ô tô, được đánh giá còn nhiều dư địa tăng trưởng khi năng lực sản xuất trong nước ngày càng được cải thiện.

Theo Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương), linh kiện, phụ tùng ô tô được dự báo tiếp tục là một trong những ngành đem lại giá trị xuất khẩu cao trong nhóm các ngành hàng tỷ USD của Việt Nam. Số liệu từ Cục Hải quan cho thấy kim ngạch xuất khẩu phụ tùng ô tô liên tục tăng trưởng hai con số trong nhiều năm, dần hình thành xu hướng phát triển bền vững.

Các doanh nghiệp trong nước cũng đang từng bước chuyển từ gia công đơn thuần sang đáp ứng nhu cầu sản xuất quy mô lớn và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Hiện Việt Nam có khoảng 2.000 doanh nghiệp sản xuất linh kiện, tạo việc làm cho hơn 600.000 người, trong đó khoảng 300 doanh nghiệp đã tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Tỷ lệ thu mua linh kiện của các công ty Nhật Bản tại Việt Nam cũng tăng từ 28% lên 37% trong 10 năm qua.

Một đặc điểm đáng chú ý là giá trị xuất khẩu linh kiện ô tô của Việt Nam thông thường cao gấp 1,5-2 lần giá trị nhập khẩu linh kiện ô tô. Việt Nam chủ yếu nhập khẩu các máy móc, linh kiện độc quyền của các hãng như động cơ, hộp số, khung sườn, sơn... Đây đều là những bộ phận quan trọng và có giá trị gia tăng cao.

Tuy nhiên, để nâng cao hơn nữa năng lực xuất khẩu, giới chuyên gia cho rằng doanh nghiệp trong nước cần tăng cường liên kết với nhau cũng như kết nối với các tập đoàn lớn trên thế giới để hình thành thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng. Việc tận dụng các ưu đãi thuế quan từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) cũng được xem là một lợi thế quan trọng.

Theo Cục Công nghiệp, để thúc đẩy xuất khẩu linh kiện, phụ tùng ô tô, cần có thêm các chính sách khuyến khích doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ nói chung và công nghiệp hỗ trợ ngành ô tô nói riêng. Trọng tâm là hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận và đầu tư đổi mới công nghệ, tiêu chuẩn hóa sản phẩm, đồng thời tập trung vào những sản phẩm có lợi thế và đủ sức cạnh tranh để tham gia chuỗi giá trị và thị trường xuất khẩu.

Về dài hạn, Bộ Công Thương đặt mục tiêu phát triển ngành ô tô theo hướng tập trung vào xe điện, xe hybrid, xe sử dụng năng lượng tái tạo và nhiên liệu xanh. Theo hoạch định, kim ngạch xuất khẩu phương tiện và phụ tùng sẽ đạt khoảng 14 tỷ USD vào năm 2030 và tăng lên 36 tỷ USD vào năm 2045.

Như Quỳnh