Bảng minh họa được xây dựng dựa trên các yếu tố giả định. Có thể lấy một thí dụ rất cụ thể: Khi xây một ngôi nhà, chúng ta phải lập dự toán. Tuy nhiên, dự toán có thể đúng hoặc sai, có thể thấp hoặc cao hơn so với chi phí thực tế. Vì vậy, cần phân biệt rõ kỳ vọng, dự báo, dự đoán với kết quả thực tế. Người mua bảo hiểm nhân thọ cũng phải hiểu rằng bảng minh họa quyền lợi được xây dựng theo các giả định, dự kiến và có thể khác với số tiền thực tế nhận được.
Tuy nhiên, trên thực tế, khách hàng thường chỉ nhớ rằng sau 20 năm mình sẽ nhận được 800 triệu đồng mà không hiểu rằng các yếu tố tác động có thể thay đổi. Những thay đổi đó có thể khiến số tiền thực tế cao hơn hoặc thấp hơn 800 triệu đồng. Đây là hai vấn đề hoàn toàn khác nhau.
Trong số tiền 800 triệu đồng được minh họa, người mua bảo hiểm nhân thọ cần chú ý hai phần. Thứ nhất là quyền lợi được bảo đảm, tức khoản tiền chắc chắn được nhận là bao nhiêu. Thứ hai là quyền lợi không được bảo đảm. Phần quyền lợi này phụ thuộc vào lãi suất đầu tư, kết quả kinh doanh và các chi phí có thể thay đổi trong quá trình tham gia bảo hiểm. Khách hàng phải hiểu rõ sự khác biệt đó.
Chính vì vậy, sau 20 năm, kết quả thực tế có thể thấp hơn con số 800 triệu đồng do tác động của các yếu tố khách quan.
Trong khoảng thời gian 10 năm, 20 năm hoặc 30 năm, lãi suất đầu tư, kết quả kinh doanh, các khoản chi phí và nhiều yếu tố khác đều có thể thay đổi. Vì thế, con số kỳ vọng hoặc dự kiến không phải lúc nào cũng phù hợp với quyền lợi thực tế mà khách hàng nhận được.
Theo quan điểm ông Long, người tiêu dùng cần hiểu thông tin theo ba tầng.
Tầng thứ nhất là khoản nào chắc chắn được nhận.
Tầng thứ hai là khoản nào chỉ mang tính dự kiến và được xây dựng dựa trên những yếu tố giả định nào.
Tầng thứ ba là trong trường hợp tình hình diễn biến xấu hơn thì quyền lợi của khách hàng sẽ thay đổi ra sao.
Nếu người mua bảo hiểm nhân thọ không phân biệt được giữa bảng minh họa quyền lợi mang tính kỳ vọng, dự báo với số tiền thực tế có thể nhận được thì rất dễ dẫn đến hiểu lầm. Khi đó, người ta có thể cho rằng doanh nghiệp bảo hiểm đã đưa ra những lời hứa không thực tế. Vì vậy, khách hàng cần hiểu rõ bản chất của từng con số trước khi quyết định tham gia bảo hiểm.
Thu Thuỷ (TH)
Nguyễn Đức Hải