Bị sa thải sau 15 năm cống hiến, ngay sáng hôm sau người đàn ông này đã lập nên đế chế tỷ USD

Không ít nhân vật vĩ đại từng trải qua cú sốc mất việc. Steve Jobs bị Apple sa thải năm 1985 sau cuộc đấu tranh quyền lực tại công ty; Oprah Winfrey từng bị cho thôi việc khỏi vị trí người dẫn chương trình truyền hình tại Baltimore với lý do “không phù hợp” với vai trò; thậm chí, ngay cả nhà phát minh Thomas Edison cũng từng mất việc ở nhiều nơi trước khi tiếp tục tạo dấu ấn trong lịch sử công nghệ.

Mike Bloomberg, ông trùm truyền thông, chính trị gia và nhà từ thiện người Mỹ, cũng từng rơi vào hoàn cảnh tương tự. Khoảng 44 năm trước, khi chưa thành lập đế chế truyền thông của riêng mình và còn chưa trở thành Thị trưởng thứ 108 của New York, Bloomberg bị sa thải khỏi vị trí đối tác tại ngân hàng đầu tư Salomon Brothers. Ông đã dành 15 năm gây dựng sự nghiệp tại đây, bắt đầu từ một nhân viên cấp thấp với mức lương 9.000 USD/năm. Sau khi Salomon Brothers được Phibro Corporation mua lại, Bloomberg mất việc. Đây cũng là lần cuối ông làm một công việc toàn thời gian theo mô hình truyền thống.

“Việc bị sa thải khỏi Salomon Brothers đã dạy cho tôi một bài học mà tôi luôn ghi nhớ trong suốt sự nghiệp của mình: Mỗi thất bại đều là một cơ hội”, Bloomberg chia sẻ.

Theo ông, nếu không bị sa thải, có lẽ ông đã không thành lập Bloomberg, không tranh cử chức thị trưởng New York và cũng không có cơ hội thực hiện các hoạt động thiện nguyện thông qua Bloomberg Philanthropies.

Bị sa thải không phải dấu chấm hết

Ở tuổi 84, Bloomberg không để cú sa thải nhấn chìm mình, dù Salomon Brothers từng là nơi ông nghĩ sẽ gắn bó trong suốt sự nghiệp. Ngay sáng hôm sau khi mất việc, ông thành lập Innovative Market Solutions, doanh nghiệp sau này trở thành Bloomberg LLC. Công ty được Bloomberg đồng sáng lập cùng Thomas Secunda, Duncan MacMillan và Charles Zegar vào năm 1981.

Khoản tiền 10 triệu USD nhận được khi rời Salomon Brothers trở thành nguồn vốn ban đầu để ông khởi nghiệp. Từ đó, Bloomberg phát triển công ty thành một tập đoàn tư nhân hoạt động trong lĩnh vực phần mềm, dữ liệu và truyền thông, với Bloomberg và Bloomberg News.

Theo Forbes, Bloomberg hiện sở hữu 88% công ty và Bloomberg LLC có doanh thu hằng năm ước tính gần 15 tỷ USD. Tài sản cá nhân của ông được ước tính khoảng 109,4 tỷ USD.

Từ vị thế của một trong những tỷ phú có ảnh hưởng lớn trong lĩnh vực truyền thông, chính trị và từ thiện, câu chuyện bị sa thải tại Salomon Brothers đã lùi xa. Tuy nhiên, trải nghiệm đó vẫn để lại dấu ấn sâu sắc trong triết lý lãnh đạo và cách Bloomberg nhìn nhận thất bại.

“Lúc đó bị sa thải có đau lòng không? Chắc chắn rồi. Công ty đó đã là một phần quan trọng trong cuộc đời tôi suốt 15 năm. Nhưng khi bị vấp ngã, bạn phải đứng dậy, phủi bụi và tiếp tục tiến lên”, Bloomberg nói.

Ông cũng cho rằng không nên dành quá nhiều thời gian để nhìn lại những điều đã xảy ra. “Bạn không thể thay đổi quá khứ, vậy tại sao phải mãi nghĩ về nó? Hơn nữa, nếu bạn không bao giờ thất bại, nghĩa là bạn chưa đặt mục tiêu đủ cao. Cuộc sống quá ngắn ngủi để chỉ mãi ở con đường dễ dàng”.

Không thể lập kế hoạch cho mọi thứ

Dù không oán trách những người liên quan đến việc mình mất việc, Bloomberg vẫn ghi nhớ những bài học từ 15 năm làm việc tại Salomon Brothers.

“Bị sa thải thật khó khăn, nhưng tôi chưa bao giờ trách móc những người liên quan, bởi vì tôi đã học được rất nhiều điều từ họ trong suốt 15 năm làm việc cùng nhau, bao gồm cả tầm quan trọng của việc cống hiến”, ông hồi tưởng.

Theo Bloomberg, công việc đó mang lại cho ông nhiều hơn một khoản tiền lương. Một trong những bài học lớn nhất là con người chỉ có thể lên kế hoạch cho tương lai đến một mức nhất định. Con đường sự nghiệp tưởng như rất rõ ràng – gia nhập một công ty, từng bước thăng tiến và cuối cùng giữ vị trí lãnh đạo – vẫn có thể bị đảo lộn bất cứ lúc nào.

“Việc bị sa thải cũng cho tôi thấy những hạn chế của việc lập kế hoạch dài hạn. Tôi rất yêu thích công việc tại Salomon và có thể đã dành toàn bộ sự nghiệp của mình ở đó”, Bloomberg cho biết. “Lập kế hoạch là điều tốt – nhưng đừng bao giờ để việc lập kế hoạch cản trở hành động. Những kế hoạch được vạch ra kỹ càng nhất thường hay thất bại, và bạn phải có khả năng thích ứng với những thay đổi”.

Bài học về lòng trung thành

Cú sa thải cũng khiến Bloomberg đánh giá cao hơn giá trị của lòng trung thành trong doanh nghiệp. Từng dành 15 năm cho một công ty, ông hiểu rõ vai trò của những nhân viên gắn bó lâu dài. Tại Bloomberg, ông thể hiện sự trân trọng này bằng cách trao các chứng nhận kỷ niệm cho nhân viên khi họ đạt những cột mốc thâm niên. Ông cho biết khi đi quanh văn phòng, ông thường thấy nhân viên tự hào trưng bày những vật kỷ niệm đánh dấu 10, 20 hay thậm chí 30 năm làm việc.

Tính đến năm 2024, Bloomberg có hơn 26.000 nhân viên và thời gian làm việc trung bình của nhân viên là 7,8 năm. Trong khi đó, theo Cục Thống kê Lao động Mỹ, người lao động hưởng lương và tiền công có thời gian làm việc trung bình khoảng 3,9 năm tại đơn vị hiện tại vào năm 2024.

Văn hóa doanh nghiệp mà Bloomberg xây dựng có thể là một trong những yếu tố giúp tỷ lệ gắn bó này duy trì ở mức cao. Ông cho biết các văn phòng Bloomberg tại gần 70 quốc gia hướng tới môi trường hợp tác và sáng tạo, đồng thời giảm bớt khoảng cách cấp bậc thông qua cách thiết kế không gian làm việc.

Các văn phòng không có vách ngăn hay phòng riêng. Nhân viên ở mọi cấp bậc đều sử dụng những bàn làm việc có kích thước tương đương nhau. Bloomberg cho rằng đây là một chủ ý nhằm tạo ra môi trường bình đẳng hơn và khuyến khích mọi người trao đổi.

Theo ông, nhân viên sẽ có xu hướng rời đi khi cảm thấy mình không được lắng nghe hoặc doanh nghiệp không đầu tư cho sự phát triển của họ, đặc biệt là những người trẻ.

“Trải nghiệm đó cũng giúp tôi trân trọng hơn giá trị của lòng trung thành và việc trao phần thưởng cho sự chăm chỉ. Sự gắn bó lâu dài như vậy ngày càng hiếm trong kinh doanh, và điều đó xảy ra bởi vì chúng tôi chưa bao giờ ngừng đầu tư vào con người và tạo cơ hội cho họ phát triển sự nghiệp”, Bloomberg chia sẻ.

Hà Thu