Đằng sau lợi nhuận quý III/2026 của ACBS: Dư địa tăng trưởng từ margin và nền tảng tài chính vững chắc

Cho vay margin tăng trưởng vượt trội, tạo động lực cho nguồn thu

Một trong những điểm sáng đáng chú ý trong bức tranh kinh doanh 9 tháng đầu năm 2026 của ACBS là sự tăng trưởng mạnh mẽ của hoạt động cho vay, đặc biệt là cho vay giao dịch ký quỹ (margin).

Tính đến ngày 30/9/2026, quy mô cho vay của ACBS đạt khoảng 22.600 tỷ đồng, tăng 30,5% so với đầu năm. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong nhóm 10 công ty chứng khoán dẫn đầu về thị phần môi giới, đồng thời gấp gần 4 lần mức tăng trưởng bình quân 7,9% của nhóm này.

Xét về giá trị tuyệt đối, dư nợ cho vay margin của ACBS tăng ròng khoảng 5.300 tỷ đồng trong 9 tháng, đứng thứ ba trong nhóm 10 công ty chứng khoán nói trên, chỉ sau TCBS với mức tăng khoảng 10.900 tỷ đồng và VPBankS với khoảng 5.800 tỷ đồng.

Đáng chú ý, ACBS duy trì được tốc độ mở rộng dư nợ cao trong bối cảnh hoạt động cho vay tại một số công ty chứng khoán khác ghi nhận sự sụt giảm về quy mô. Diễn biến này cho thấy ACBS đang đẩy mạnh khai thác nhu cầu sử dụng đòn bẩy tài chính của nhà đầu tư, qua đó mở rộng thị phần trong hoạt động cho vay.

Sự tăng trưởng về quy mô cho vay đã trực tiếp đóng góp vào kết quả kinh doanh. Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, lãi từ các khoản cho vay và phải thu của ACBS đạt khoảng 1.578 tỷ đồng, gấp đôi cùng kỳ năm trước và chiếm 40,5% tổng doanh thu hoạt động.

Điều này cho thấy cho vay margin đang trở thành một trong những trụ cột doanh thu quan trọng của ACBS, góp phần tạo nguồn thu tương đối ổn định trong bối cảnh hoạt động tự doanh chịu ảnh hưởng từ biến động thị trường.

Dư địa tăng trưởng của mảng kinh doanh này cũng được củng cố nhờ việc tăng vốn. Tại ngày 30/9/2026, tỷ lệ dư nợ margin trên vốn chủ sở hữu của ACBS ở mức khoảng 150%, thấp hơn giới hạn 200% theo quy định. Sau khi ngân hàng mẹ ACB tăng vốn điều lệ cho ACBS từ 11.000 tỷ đồng lên 13.000 tỷ đồng, tỷ lệ này ước giảm về khoảng 133%.

Với mức đòn bẩy còn cách khá xa giới hạn cho phép, ACBS có thêm không gian để mở rộng hoạt động cho vay ký quỹ trong thời gian tới. Tuy nhiên, khả năng khai thác dư địa này vẫn phụ thuộc vào diễn biến thị trường, nhu cầu sử dụng margin và chính sách quản trị rủi ro của công ty.

Áp lực tự doanh mang tính định giá, bộ đệm thanh khoản tạo lợi thế

Bên cạnh sự tăng trưởng của hoạt động cho vay, danh mục tài sản tài chính ghi nhận thông qua lãi/lỗ (FVTPL) là yếu tố cần được phân tích khi đánh giá kết quả lợi nhuận của ACBS trong quý III/2026.

Theo số liệu tài chính, danh mục FVTPL của ACBS có giá trị hợp lý khoảng 6.539 tỷ đồng. Trong đó, khoản đầu tư vào cổ phiếu đạt khoảng 1.474 tỷ đồng, chiếm 22,5% danh mục. Phần còn lại, tương đương 77,5%, được phân bổ vào các tài sản như trái phiếu chính phủ, trái phiếu tổ chức tín dụng, trái phiếu doanh nghiệp và chứng chỉ tiền gửi.

Cơ cấu này cho thấy tỷ trọng đầu tư trực tiếp vào cổ phiếu không quá lớn, trong khi phần lớn danh mục tập trung vào các công cụ tài chính có mức độ biến động giá thường thấp hơn cổ phiếu, dù vẫn chịu rủi ro lãi suất, tín dụng và thanh khoản.

Tại thời điểm cuối tháng 9/2026, giá trị hợp lý của danh mục FVTPL thấp hơn giá gốc khoảng 249 tỷ đồng. Riêng khoản đầu tư cổ phiếu ghi nhận mức chênh lệch âm khoảng 220 tỷ đồng, chiếm phần lớn mức suy giảm giá trị của danh mục.

Điều này cho thấy biến động giá cổ phiếu là một trong những yếu tố tạo áp lực lên kết quả tự doanh của ACBS. Tuy nhiên, cần phân biệt giữa khoản lỗ phát sinh do đánh giá lại tài sản theo giá thị trường và khoản lỗ đã thực hiện thông qua bán tài sản.

Đối với các khoản đầu tư vẫn đang nắm giữ, mức giảm giá trị chưa đồng nghĩa với việc công ty đã hiện thực hóa khoản lỗ bằng tiền. Nếu thị trường phục hồi và giá trị các tài sản tăng trở lại, ACBS có thể ghi nhận phần cải thiện tương ứng vào kết quả kinh doanh.

Ở góc độ an toàn tài chính, ACBS đang duy trì bộ đệm thanh khoản đáng kể. Tính đến ngày 30/9/2026, tổng quy mô tiền, các khoản tương đương tiền và danh mục đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (HTM) đạt khoảng 14.170 tỷ đồng, tương đương 32,4% tổng tài sản.

Tỷ lệ này cao hơn đáng kể mức bình quân khoảng 10,67% của nhóm 10 công ty chứng khoán dẫn đầu về thị phần môi giới. Đây là một lợi thế trong bối cảnh thị trường vốn có nhiều biến động và chi phí huy động vốn gia tăng.

Đặc biệt, danh mục HTM có quy mô gần 11.800 tỷ đồng không chỉ góp phần duy trì khả năng thanh khoản mà còn tạo nguồn thu nhập từ lãi tiền gửi và các khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn.

Một yếu tố hỗ trợ khác là việc ACB hoàn tất tăng vốn điều lệ cho ACBS thêm 2.000 tỷ đồng, từ 11.000 tỷ đồng lên 13.000 tỷ đồng, đưa công ty vào nhóm 6 công ty chứng khoán có vốn điều lệ lớn nhất thị trường.

Việc bổ sung vốn giúp ACBS gia tăng năng lực tài chính, giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn vốn vay và có điều kiện tối ưu hóa chi phí huy động. Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất duy trì ở mức cao, nguồn vốn chủ sở hữu lớn hơn được kỳ vọng sẽ hỗ trợ hiệu quả kinh doanh của công ty trong quý cuối năm.

Chi phí vốn gia tăng, nhưng hiệu quả hoạt động vẫn được duy trì

Cùng với việc mở rộng dư nợ cho vay, chi phí tài chính của ACBS cũng gia tăng đáng kể.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, chi phí lãi vay của công ty đạt khoảng 1.403 tỷ đồng, gấp đôi cùng kỳ năm trước. Đây là hệ quả của việc gia tăng huy động vốn để tài trợ cho hoạt động cho vay margin.

Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, nguồn thu từ cho vay và phải thu cũng tăng gấp đôi, đạt 1.578 tỷ đồng. Diễn biến đồng pha giữa thu nhập và chi phí lãi vay phản ánh chiến lược mở rộng quy mô hoạt động cho vay của ACBS, đồng thời cho thấy yêu cầu tiếp tục tối ưu hóa chi phí vốn để cải thiện biên lợi nhuận.

Đối với chi phí quản lý, ACBS ghi nhận khoảng 176 tỷ đồng trong 9 tháng, tăng 16,6% so với cùng kỳ. Trong khi đó, tổng doanh thu hoạt động tăng khoảng 18%, cao hơn tốc độ tăng chi phí quản lý.

Chênh lệch này cho thấy công ty vẫn duy trì được khả năng kiểm soát chi phí vận hành trong quá trình mở rộng quy mô kinh doanh.

Nhìn tổng thể, bức tranh kinh doanh của ACBS trong quý III và 9 tháng đầu năm 2026 có sự đan xen giữa áp lực ngắn hạn từ hoạt động tự doanh và những chuyển biến tích cực trong hoạt động cốt lõi.

Trong đó, tăng trưởng dư nợ margin vượt trội, nguồn thu từ cho vay tăng gấp đôi, tỷ trọng tài sản thanh khoản cao cùng việc được ngân hàng mẹ bổ sung vốn là những yếu tố đáng chú ý.

Dù biến động thị trường có thể tiếp tục ảnh hưởng đến kết quả tự doanh trong ngắn hạn, nền tảng vốn và thanh khoản hiện tại đang tạo điều kiện để ACBS chủ động hơn trong hoạt động kinh doanh.

Bước sang quý IV/2026, khả năng chuyển hóa lợi thế về quy mô cho vay, nguồn vốn và cơ cấu tài sản thành tăng trưởng lợi nhuận sẽ là yếu tố quan trọng để đánh giá hiệu quả chiến lược mở rộng hoạt động của ACBS.

Kim Ngân