Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất: Khơi thông các nguồn lực cho phát triển

Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ khai mạc vào sáng 3/8/2026 tại Nhà Quốc hội, Hà Nội.

Tại Kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định 33 nội dung; trong đó, xem xét, thông qua 15 dự án luật, 4 dự án nghị quyết quy phạm pháp luật; cho ý kiến lần đầu đối với 7 dự án luật khác; xem xét, quyết định 7 nội dung về các vấn đề quan trọng của đất nước.

Kỳ vọng những quyết sách tại kỳ họp sẽ tạo ra 3 chuyển biến

Trước thềm diễn ra Kỳ họp, chia sẻ với Người Đưa Tin về nội dung và kỳ vọng vào kỳ họp lần này, ĐBQH Bùi Hoài Sơn (đoàn Tp.Hà Nội) cho biết, qua chương trình dự kiến, kỳ họp không thường lệ thứ Nhất xem xét một khối lượng rất lớn các dự án luật, nghị quyết và những vấn đề quan trọng của quốc gia.

Theo đại biểu, ưu tiên hàng đầu là những nội dung trực tiếp tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh; khơi thông các nguồn lực về đất đai, ngân sách, hạ tầng, năng lượng; đồng thời tạo môi trường thuận lợi hơn cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Kỳ họp cũng dự kiến xem xét Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Ngân sách Nhà nước cùng nhiều cơ chế đặc thù cho các dự án và lĩnh vực đang gặp khó khăn.

Bên cạnh các động lực kinh tế, đại biểu Bùi Hoài Sơn đặc biệt quan tâm đến nhóm chính sách liên quan trực tiếp đến con người, văn hóa và chất lượng xã hội, trong đó có Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật, Luật Hòa giải ở cơ sở, Luật Kiến trúc, Luật Phát triển đô thị và nhất là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.

Ở góc độ văn hóa, đại biểu cũng kỳ vọng việc sửa đổi Luật Kiến trúc và xây dựng Luật Phát triển đô thị phải đặt bản sắc, di sản và chất lượng môi trường sống vào ngay từ đầu của quá trình phát triển, thay vì coi văn hóa là yếu tố bổ sung sau cùng.

"Chúng ta cần phát triển những đô thị hiện đại nhưng không đồng dạng; mở rộng không gian kinh tế nhưng không làm nghèo ký ức, bản sắc và đời sống tinh thần của cộng đồng", đại biểu Sơn nhấn mạnh.

Vị đại biểu cũng kỳ vọng những quyết sách tại kỳ họp sẽ tạo ra 3 chuyển biến quan trọng. Trước hết là chuyển từ tư duy quản lý nặng về kiểm soát sang tư duy kiến tạo và phục vụ phát triển.

Theo đại biểu, thể chế phải xác định rõ những gì Nhà nước cần quản lý, những gì có thể trao quyền cho xã hội, thị trường và người dân. Đồng thời, cắt giảm những thủ tục không còn cần thiết, khắc phục tình trạng một vấn đề chịu sự điều chỉnh chồng chéo của nhiều luật và nhiều cơ quan.

Chuyển biến thứ hai là từ việc ban hành chính sách sang bảo đảm chính sách có thể thực hiện được ngay trong cuộc sống.

Các luật và nghị quyết được thông qua phải có điều khoản chuyển tiếp hợp lý, phân cấp gắn với phân bổ nguồn lực, xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, thời hạn thực hiện và cơ chế kiểm tra, giám sát.

Chuyển biến thứ ba là tạo ra một cách hiểu đầy đủ hơn về tăng trưởng. Tăng trưởng không thể chỉ được đo bằng tốc độ gia tăng của các chỉ số kinh tế, mà còn phải thể hiện ở chất lượng con người, niềm tin xã hội, khả năng tiếp cận tri thức và sức sáng tạo của cộng đồng.

"Tôi mong rằng sau kỳ họp, các cơ quan, địa phương, doanh nghiệp và người dân có thể cảm nhận được sự thay đổi cụ thể: thủ tục đơn giản hơn, trách nhiệm rõ hơn, cơ hội đầu tư rộng mở hơn, quyền lợi được bảo vệ tốt hơn và những sáng kiến có ích cho xã hội được khuyến khích", ông Sơn nhấn mạnh.

Ngoài ra, đại biểu cũng cho rằng việc Quốc hội ngày càng chủ động tổ chức các kỳ họp không thường lệ cho thấy một bước chuyển rất rõ trong tư duy và phương thức hoạt động của cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất: từ chủ yếu làm việc theo chương trình định kỳ sang chủ động phản ứng nhanh trước những yêu cầu cấp thiết của thực tiễn.

Điều quan trọng hơn cả theo đại biểu là qua các kỳ họp không thường lệ, Quốc hội đang thể hiện tinh thần đồng hành nhưng không làm thay Chính phủ; quyết định nhanh nhưng không buông lỏng giám sát; tháo gỡ điểm nghẽn nhưng không hợp thức hóa những sai phạm hay lợi ích cục bộ.

"Đó cũng là cách xây dựng một Quốc hội hành động, phản ứng chính sách kịp thời, lấy lợi ích quốc gia, dân tộc và quyền lợi chính đáng của nhân dân làm thước đo cao nhất", đại biểu Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.

Tạo điều kiện cho phát triển kinh tế - xã hội

ĐBQH Trịnh Thị Tú Anh (đoàn Lâm Đồng) cho biết, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất của Quốc hội khóa XVI sẽ xem xét, quyết định kịp thời nhiều nội dung quan trọng mà thực tiễn đang đặt ra.

Trong bối cảnh yêu cầu hoàn thiện thể chế ngày càng cấp thiết, việc tổ chức kỳ họp không thường lệ thể hiện sự chủ động của Quốc hội trong việc đồng hành cùng Chính phủ và các cơ quan hữu quan để tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế, chính sách, tạo điều kiện cho phát triển kinh tế - xã hội.

Theo chương trình dự kiến, Quốc hội sẽ xem xét khối lượng lớn các dự án luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và cho ý kiến đối với nhiều dự án luật quan trọng.

Nữ đại biểu cho biết, bà đặc biệt quan tâm đến những nội dung về đầu tư hạ tầng, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và xử lý những khó khăn, vướng mắc trong một số lĩnh vực.

Đây đều là các vấn đề có phạm vi tác động rộng, đòi hỏi phải được cân nhắc kỹ cả về cơ sở pháp lý, yêu cầu thực tiễn và tính khả thi trong tổ chức thực hiện.

"Tôi kỳ vọng sau kỳ họp, các quyết sách được Quốc hội thông qua sẽ góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, tạo sự thống nhất trong tổ chức thực hiện và khơi thông các nguồn lực cho phát triển. Quan trọng hơn, mỗi chính sách cần đủ rõ, đủ khả thi và đủ ổn định để khi ban hành có thể triển khai hiệu quả, hạn chế phải sửa đổi trong thời gian ngắn hoặc phụ thuộc quá nhiều vào văn bản hướng dẫn", đại biểu Tú Anh bày tỏ.