
Một thẩm phán liên bang Mỹ đã bác đơn kiện của xAI (công ty trí tuệ nhân tạo do Elon Musk sáng lập) trong vụ cáo buộc OpenAI lôi kéo nhân viên nhằm tiếp cận trái phép bí mật thương mại liên quan đến trung tâm dữ liệu và chatbot Grok.
Trong phán quyết ban hành hôm thứ Ba, Thẩm phán Rita F. Lin cho biết xAI không chứng minh được rằng OpenAI có hành vi sai trái. Theo bà, dù có thể tồn tại hành vi vi phạm từ một số nhân viên cũ của xAI, nhưng không có bằng chứng cho thấy OpenAI đã xúi giục, tiếp nhận hoặc sử dụng các bí mật thương mại đó.
Vụ kiện xoay quanh cáo buộc OpenAI tuyển dụng 8 nhân viên từ xAI với mục đích tiếp cận các bí mật thương mại liên quan đến hệ thống trung tâm dữ liệu và mô hình chatbot Grok. Hai nhân viên thừa nhận đã tải xuống thông tin mật, bao gồm mã nguồn của xAI và một bản ghi từ cuộc họp nội bộ "All Hands" của Elon Musk.
Tuy nhiên, thẩm phán cho rằng điều này chưa đủ để quy trách nhiệm cho OpenAI. Những nhân viên còn lại chỉ bị cáo buộc giữ lại dữ liệu ít quan trọng, như tin nhắn công việc trên thiết bị cá nhân, hoặc không hề có quyền truy cập vào thông tin mật. Đáng chú ý, một số nhân sự chỉ đơn giản rời xAI để gia nhập OpenAI mà không có bằng chứng cho thấy họ mang theo bí mật thương mại.
Theo phán quyết, xAI không đưa ra được bằng chứng cho thấy OpenAI đã yêu cầu, truy cập hoặc sử dụng các dữ liệu bị tải xuống. "Tuyển dụng nhân sự từ đối thủ không đồng nghĩa với việc đánh cắp bí mật thương mại," luật sư tranh tụng thương mại Sarah Tishler nhận định khi bình luận về vụ việc.
Trọng tâm cáo buộc của xAI liên quan đến kỹ sư Xuechen Li, người bị cho là đã tải toàn bộ mã nguồn xAI lên tài khoản đám mây cá nhân có liên kết với ChatGPT trước khi rời công ty. Tuy nhiên, một lệnh cấm tạm thời trong vụ kiện riêng đã ngăn Li nhận việc tại OpenAI, khiến OpenAI rút lại lời mời tuyển dụng. Điều này đồng nghĩa với việc Li chưa từng làm việc tại OpenAI, yếu tố khiến xAI khó chứng minh rằng OpenAI đã sử dụng bí mật thương mại.
Một kỹ sư khác, Jimmy Fraiture, cũng bị cáo buộc sao chép dữ liệu nhưng khẳng định đã xóa trước khi gia nhập OpenAI. Tòa án cho biết không có bằng chứng cho thấy OpenAI hưởng lợi từ những thông tin này.
Nền tảng xAI còn lập luận rằng một cựu giám đốc tài chính đã rời công ty sang OpenAI với vai trò thấp hơn, và có thái độ thù địch khi được hỏi về vấn đề bảo mật. Tuy nhiên, thẩm phán Lin nhấn mạnh rằng thái độ tiêu cực với công ty cũ không phải bằng chứng cho thấy người đó đã sử dụng bí mật thương mại tại nơi làm việc mới.
Theo tòa, để thành công theo Đạo luật Bảo vệ Bí mật Thương mại Liên bang (Defend Trade Secrets Act), xAI phải chứng minh OpenAI đã "thu thập, tiết lộ hoặc sử dụng" bí mật thương mại một cách trái phép, điều mà hiện tại xAI chưa làm được.
Dù bác đơn kiện hiện tại, tòa án cho phép xAI sửa đổi nội dung để khắc phục các thiếu sót trước ngày 17/3. Tuy nhiên, công ty không được bổ sung yêu cầu mới hoặc thêm bên liên quan. Trong khi đó, OpenAI công khai hoan nghênh phán quyết, cho rằng đây là "vụ kiện vô căn cứ" nằm trong chuỗi tranh chấp pháp lý giữa hai bên.
Giới quan sát nhận định phán quyết này có thể mang lại sự yên tâm cho các công ty công nghệ trong bối cảnh cạnh tranh nhân tài AI ngày càng khốc liệt. Tòa án đã tái khẳng định một nguyên tắc pháp lý quan trọng: nghi ngờ hoặc thời điểm tuyển dụng đáng chú ý là chưa đủ để cấu thành hành vi chiếm đoạt bí mật thương mại.
Tuy nhiên, với việc FBI đang điều tra các cáo buộc liên quan, cuộc chiến pháp lý giữa xAI và OpenAI nhiều khả năng vẫn chưa dừng lại.
Đại Nghĩa
Đàm Thị Thuý Vân