Sau Trung Quốc, Việt Nam chính thức khai phá 'mỏ vàng' sầu riêng 1,4 tỷ dân: Thái Lan, Malaysia cũng đang chạy đua

Cục Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, cơ quan chức năng Ấn Độ đã chính thức chấp thuận nhập khẩu sầu riêng tươi của Việt Nam sau quá trình hoàn tất đàm phán về các yêu cầu kỹ thuật và kiểm dịch thực vật.

Theo thông báo, phía Ấn Độ không áp dụng các yêu cầu nhập khẩu đặc biệt ngoài những quy định chung đối với trái cây tươi. Điều này được đánh giá sẽ tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp Việt Nam sớm triển khai xuất khẩu sang một trong những thị trường đông dân nhất thế giới.

Việc chính thức mở cửa thị trường diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam tiếp tục duy trì quy mô tỷ USD. Theo số liệu của Cục Hải quan, trong 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt khoảng 1,08 tỷ USD, tăng 31,6% so với cùng kỳ năm trước.

Trong đó, sầu riêng tươi tiếp tục giữ vai trò chủ lực với kim ngạch 946,3 triệu USD, tăng 32,2% và chiếm gần 86% tổng giá trị xuất khẩu. Sầu riêng đông lạnh đạt khoảng 138 triệu USD, tăng 28,2%, cho thấy các doanh nghiệp đang từng bước mở rộng danh mục sản phẩm và nâng cao giá trị gia tăng.

Dù kim ngạch tăng trưởng tích cực, thị trường vẫn ghi nhận một nghịch lý khi giá sầu riêng trong nước liên tục giảm. Giá xuất khẩu bình quân sầu riêng tươi trong nửa đầu năm đạt khoảng 3.288 USD/tấn, thấp hơn khoảng 5% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi giá thu mua tại nhiều vùng nguyên liệu giảm mạnh do nguồn cung tăng và áp lực tiêu thụ.

Trong bức tranh đó, việc mở thêm thị trường được xem là yếu tố quan trọng nhằm giảm áp lực tiêu thụ và đa dạng hóa đầu ra cho ngành hàng.

Hiện Trung Quốc vẫn là thị trường tiêu thụ lớn nhất của sầu riêng Việt Nam với kim ngạch gần 988 triệu USD trong 6 tháng đầu năm, tăng 43,1% so với cùng kỳ và chiếm khoảng 91% tổng giá trị xuất khẩu. 

Bên cạnh đó, nhiều thị trường như Hàn Quốc, Mỹ và Canada cũng ghi nhận mức tăng trưởng tích cực. Xuất khẩu sang Hàn Quốc tăng gấp 2,3 lần, đạt 1,5 triệu USD. Đáng chú ý, Curacao lần đầu chi khoảng 1,5 triệu USD nhập khẩu sầu riêng Việt Nam.

Trong khi đó, các thị trường như Mỹ, Canada và Papua New Guinea cũng tăng nhập khẩu, trong khi Đài Loan và Hong Kong giảm lần lượt 4,9% và 24,3%.

Việc Ấn Độ chính thức mở cửa được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho ngành sầu riêng trong thời gian tới. Với quy mô dân số hơn 1,4 tỷ người, tầng lớp trung lưu ngày càng mở rộng và nhu cầu đối với trái cây nhập khẩu có xu hướng gia tăng, quốc gia Nam Á được đánh giá là thị trường giàu tiềm năng đối với các loại trái cây nhiệt đới.

Tuy nhiên, đây sẽ là cơ hội mang tính dài hạn hơn là tạo ra đột biến về kim ngạch trong ngắn hạn. Sầu riêng vẫn là loại trái cây tương đối mới đối với phần lớn người tiêu dùng Ấn Độ, trong khi doanh nghiệp cũng cần đầu tư xây dựng hệ thống phân phối, quảng bá sản phẩm và phát triển chuỗi logistics phù hợp.

Một thách thức khác là sự cạnh tranh từ các nước xuất khẩu sầu riêng lớn trong khu vực. Thái Lan - quốc gia dẫn đầu thế giới về xuất khẩu sầu riêng - cùng Malaysia cũng đang đẩy mạnh thâm nhập thị trường Ấn Độ, đặc biệt với các dòng sản phẩm đông lạnh và chế biến.

Dẫu vậy, việc trở thành một trong những quốc gia đầu tiên được phép xuất khẩu sầu riêng tươi sang Ấn Độ vẫn được xem là lợi thế đáng kể của Việt Nam. Nếu tận dụng tốt giai đoạn đầu để xây dựng thương hiệu, mở rộng mạng lưới phân phối và duy trì chất lượng ổn định, doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội tạo chỗ đứng tại thị trường mới trước khi cuộc cạnh tranh trở nên gay gắt hơn.

Khánh Vy