
Ảnh: EVN
Một công trình truyền tải điện dài 519 km với khối lượng thi công đặc biệt lớn thường cần ít nhất 3-4 năm để hoàn thành. Tuy nhiên, đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch đến Phố Nối đã được triển khai và đưa vào vận hành chỉ sau hơn 6 tháng, trong bối cảnh dự án phải vượt qua nhiều địa hình phức tạp và yêu cầu cấp bách về bảo đảm cung ứng điện cho miền Bắc.
Đường dây 500kV mạch 3 Quảng Trạch - Phố Nối gồm 4 dự án thành phần, có tổng chiều dài tuyến khoảng 519 km, đi qua 9 tỉnh, từ Quảng Bình, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hóa, Ninh Bình, Nam Định, Thái Bình, Hải Dương đến Hưng Yên. Công trình có 1.177 vị trí cột và tổng mức đầu tư hơn 22.300 tỷ đồng, tương đương gần 1 tỷ USD.
Đây không phải tuyến truyền tải thông thường. Công trình được thiết kế với 2 mạch, vì vậy tổng chiều dài thực tế của hệ thống đường dây lên tới khoảng 1.038 km. Trong số 1.177 vị trí móng cột có khoảng 240 vị trí móng cọc, trong khi 123 vị trí sử dụng cột DO, một loại cột ống lần đầu được áp dụng trong công trình này. Chiều cao trung bình của các cột vượt 70 m, trong đó cột cao nhất lên tới 145 m và nặng khoảng 426 tấn.
Khối lượng vật tư của dự án cũng ở mức rất lớn. Toàn tuyến cần khoảng 705.000 m³ bê tông và 209.000 tấn sắt thép cho móng, cột; tổng chiều dài dây dẫn, dây chống sét và cáp quang lên tới khoảng 14.000 km. Dự án còn phải vận chuyển khoảng 1.000 container thiết bị đến các vị trí thi công.
Điểm khiến công trình gây chú ý nhất nằm ở tiến độ. Theo EVN và đơn vị tư vấn điện, một dự án tương tự với khối lượng lớn như vậy thường phải mất ít nhất 3-4 năm để thi công. Cụ thể, trước đây, dự án đường dây 500kV mạch 3 Pleiku - Mỹ Phước - Cầu Bông dài 437km phải thi công trong gần 3 năm; dự án đường dây 500kV mạch 3 cung đoạn Vũng Áng - Quảng Trạch - Dốc Sỏi - Pleiku 2 dài 740km cũng cần gần 4 năm…
Trong khi đó, yêu cầu cấp bách đặt ra với đường dây 500kV mạch 3 là phải hoàn thành trong thời gian khoảng 6 tháng.
Dự án được khởi công, triển khai đồng loạt trong đầu năm 2024. Đến ngày 27/8/2024, cung đoạn cuối cùng Quảng Trạch - Quỳnh Lưu được đóng điện, qua đó thông tuyến toàn bộ đường dây. Hai ngày sau, ngày 29/8/2024, toàn dự án được khánh thành. Như vậy, công trình đã hoàn thành sau hơn 6 tháng thi công thần tốc.

Ảnh: VGP
Để đạt tiến độ này, công trường được tổ chức theo phương thức 3 ca, 4 kíp, làm việc xuyên lễ, Tết và ngày nghỉ. Cao điểm có thời điểm hơn 12.000 người cùng tham gia. Hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ Quân khu 4 được huy động hỗ trợ vận chuyển vật tư, thiết bị và kéo dây tại những vị trí khó tiếp cận; hơn 6.200 cán bộ, đoàn viên từ các doanh nghiệp ngoài ngành điện như Viettel, PVN, VNPT cũng tham gia, cùng hơn 3.000 kỹ sư, công nhân từ các đơn vị của EVN.
Một trong những trở ngại lớn nhất là tuyến đường dây trải dài qua nhiều dạng địa hình khác nhau. Riêng cung đoạn Quảng Trạch - Quỳnh Lưu dài 226 km có tới 237 vị trí cột trên núi, đồng thời tuyến có các khoảng néo vượt sông, hồ lớn và quốc lộ.
Nhiều vị trí móng nằm trên núi cao, ao hồ hoặc đầm lầy; đường vận chuyển vật tư thường trơn trượt khi trời mưa. Có những nơi máy móc khó tiếp cận, buộc đơn vị thi công phải sử dụng phương pháp thủ công để dựng cột. Việc cung cấp hàng chục nghìn tấn cột thép trong một khoảng thời gian ngắn cũng là bài toán lớn đối với các nhà thầu.
Đường dây 500kV mạch 3 được xây dựng trong bối cảnh nhu cầu bảo đảm điện cho miền Bắc trở nên cấp thiết. Công trình giúp tăng khả năng truyền tải điện từ khu vực Bắc Trung Bộ ra miền Bắc, đồng thời giảm tải cho các đường dây 500kV hiện hữu và nâng cao độ ổn định của hệ thống điện theo tiêu chí N-1.
Theo EVN, sau khi hoàn thành, công trình góp phần nâng khả năng truyền tải điện qua giao diện Bắc - Trung từ khoảng 2.500 MW lên 5.000 MW, tạo thêm dư địa tiếp nhận nguồn điện từ Bắc Trung Bộ và phân bổ cho các trung tâm phụ tải phía Bắc.
Khánh Vy
Nguyễn Đức Hải