Việt Nam sở hữu một ‘mỏ vàng’ kiếm tiền đứng thứ 2 thế giới: Mỹ, châu Âu liên tục chốt đơn, thu về hơn 2 tỷ USD

Theo số liệu thống kê sơ bộ của Cục Hải quan, xuất khẩu toàn ngành da giày tháng 8 đạt hơn 2,45 tỷ USD, giảm 9,26% so với tháng 7 nhưng tăng 2,72% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 8 tháng năm 2026, xuất khẩu da giày đạt 19,54 tỷ USD, tăng 2,43% so với cùng kỳ.

Xét theo nhóm hàng, xuất khẩu giày dép các loại 8 tháng ước đạt 16,20 tỷ USD, tăng 0,74% so với cùng kỳ năm 2025. Tốc độ tăng vẫn ở mức thấp so với các nhóm hàng điện tử, máy móc thiết bị. Trong khi đó, xuất khẩu túi xách, vali, ô dù đạt 3,34 tỷ USD, tăng 11,51% so với cùng kỳ.

Như vậy, trong khi xuất khẩu giày dép tăng trưởng chậm, nhóm túi xách, vali, ô dù tiếp tục duy trì đà tăng tích cực.

8 tháng qua, Mỹ tiếp tục là thị trường nhập khẩu giày dép, túi xách lớn nhất của nước ta với kim ngạch trên 8 tỷ USD, gồm: 6,46 tỷ USD giày dép và 1,55 tỷ USD túi xách, va li, ô dù.

Xuất khẩu sang EU đạt kim ngạch lớn thứ hai với gần 5 tỷ USD, tăng 3,62%. Đáng chú ý, xuất khẩu da giày của Việt Nam sang các thị trường ngách hoặc quy mô trung bình trong khu vực EU lại có mức tăng đột phá như: Pháp tăng 10,14%, Luxembourg tăng 60,52%, Đan Mạch tăng 33,20%, trong khi xuất khẩu sang Đức giảm 4,81% so với cùng kỳ năm 2025.

Hiện Việt Nam là quốc gia sản xuất da giày lớn thứ ba thế giới, sau Trung Quốc và Ấn Độ, đồng thời đứng thứ hai về xuất khẩu. Năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành đạt gần 29 tỷ USD, trong đó riêng mặt hàng giày dép đạt trên 24 tỷ USD. Khoảng 90% sản lượng của ngành được dành cho xuất khẩu, cho thấy mức độ hội nhập rất sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, chính đặc điểm phụ thuộc lớn vào thị trường quốc tế cũng khiến ngành da giày dễ bị tác động trước những biến động bên ngoài.

Theo Tổng Thư ký Hiệp hội Da giày - Túi xách Việt Nam (Lefaso), việc phát triển ngành công nghiệp nguyên phụ liệu trong nước cần được đẩy nhanh nhằm giảm sự phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu.

Một trong những giải pháp được đề xuất là xây dựng sàn giao dịch nguyên phụ liệu và hệ thống dự trữ nguyên liệu mang tính chiến lược quốc gia, tương tự mô hình dự trữ xăng dầu. Cách làm này sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn về nguồn cung, giảm thiểu nguy cơ đứt gãy chuỗi logistics khi thị trường thế giới biến động.

Cùng với việc tự chủ nguyên liệu, chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu bắt buộc đối với doanh nghiệp da giày nếu muốn duy trì năng lực cạnh tranh. Các quy định mới của EU về giảm phát thải carbon, truy xuất nguồn gốc và triển khai "hộ chiếu số sản phẩm" (Digital Product Passport - DPP) đang đặt ra những tiêu chuẩn cao hơn đối với hàng hóa xuất khẩu. Để đáp ứng yêu cầu này, nhiều doanh nghiệp đã tăng đầu tư vào công nghệ sạch, tự động hóa, chuyển đổi số, đồng thời mở rộng sử dụng nguyên liệu tái chế và thân thiện với môi trường.

Song song với đó, ngành cũng đẩy nhanh quá trình chuyển đổi mô hình sản xuất từ gia công truyền thống (CMT) sang thiết kế và phát triển sản phẩm (ODM), từng bước xây dựng thương hiệu riêng nhằm gia tăng giá trị nội địa và giảm sự phụ thuộc vào khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, hiện vẫn chiếm khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành.

Việc tận dụng hiệu quả 17 hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam đã ký kết cũng đang mở ra nhiều dư địa tăng trưởng mới. Bên cạnh các thị trường truyền thống, doanh nghiệp tích cực mở rộng đơn hàng sang Ấn Độ, Trung Đông và châu Phi để đa dạng hóa thị trường, giảm rủi ro phụ thuộc vào một số đối tác lớn.

Như Quỳnh