'Vựa lúa dưới lòng đất' của Việt Nam được Malaysia đổ tiền thu mua hàng chục nghìn tấn, nước ta có sản lượng 10 triệu tấn/năm
Việt Nam là nước xuất khẩu đứng thứ 2 trên thế giới mặt hàng này, trong đó Trung Quốc là khách hàng lớn nhất.
Từng được xem là cây trồng phụ, sắn ngày càng trở thành nguồn nguyên liệu quan trọng cho công nghiệp chế biến và một mặt hàng xuất khẩu đáng chú ý của Việt Nam.
Theo số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, trong 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam xuất khẩu 2,27 triệu tấn sắn và các sản phẩm từ sắn, thu về 840 triệu USD. Diễn biến này cho thấy giá trị xuất khẩu đang được cải thiện tương đối so với sản lượng. Trong đó, riêng xuất khẩu sắn củ ghi nhận kết quả tích cực hơn về giá trị.
Riêng tháng 8, xuất khẩu sắn và các sản phẩm từ sắn của Việt Nam đạt gần 166 nghìn tấn, trị giá 84,3 triệu USD, tăng 28,6% về lượng và tăng 46,9% về trị giá so với tháng 7.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường tiêu thụ sắn và các sản phẩm từ sắn lớn nhất của Việt Nam. Trong 8 tháng, Việt Nam xuất khẩu sang thị trường này khoảng 2,11 triệu tấn, trị giá 764,6 triệu USD.
So với cùng kỳ năm 2025, lượng xuất khẩu giảm 20,8%, nhưng kim ngạch chỉ giảm 4,2%. Giá xuất khẩu bình quân đạt khoảng 362 USD/tấn, tăng 20,9%.
Với kết quả này, Trung Quốc chiếm tới 93,1% tổng lượng sắn và sản phẩm từ sắn xuất khẩu của Việt Nam trong 8 tháng đầu năm. Các thị trường còn lại đều có tỷ trọng khá nhỏ, phần lớn dưới 2%.
Sự phụ thuộc lớn vào một thị trường khiến hoạt động xuất khẩu sắn dễ chịu tác động khi nhu cầu, chính sách nhập khẩu hoặc giá cả tại Trung Quốc thay đổi.
Dù vậy, một số thị trường khác đang ghi nhận tốc độ tăng trưởng đáng chú ý.
Malaysia là một trong những điểm sáng của xuất khẩu sắn Việt Nam trong 8 tháng đầu năm. Lượng xuất khẩu sang thị trường này đạt 28.400 tấn, trị giá 13,8 triệu USD, tăng 50% về lượng và 89,3% về trị giá so với cùng kỳ năm 2025.
Hàn Quốc cũng ghi nhận mức tăng trưởng cao. Việt Nam xuất khẩu sang thị trường này khoảng 26.000 tấn sắn và sản phẩm từ sắn, thu về 8,8 triệu USD. So với cùng kỳ, lượng tăng 48,1%, còn kim ngạch tăng 86,5%. Tuy nhiên, đà tăng tại Hàn Quốc chưa thực sự ổn định khi phần lớn kết quả tăng trưởng được ghi nhận trong tháng 7. Sang tháng 8, lượng xuất khẩu sang thị trường này giảm mạnh.
Bức tranh xuất khẩu sắn trong 8 tháng đầu năm có sự phân hóa rõ. Trung Quốc vẫn giữ vai trò áp đảo nhưng lượng hàng giảm đáng kể, trong khi Malaysia và Hàn Quốc trở thành những thị trường tăng trưởng nhanh. Tuy nhiên, quy mô xuất khẩu sang hai thị trường này vẫn còn rất nhỏ nếu đặt cạnh Trung Quốc.
Từ một cây trồng chủ yếu phục vụ nhu cầu lương thực, sắn hiện được sử dụng rộng rãi làm nguyên liệu cho nhiều ngành công nghiệp, trong đó có sản xuất tinh bột, thức ăn chăn nuôi, nhiên liệu sinh học và các sản phẩm chế biến khác.
Việt Nam là nước có năng suất sắn cao thứ 5 thế giới. Cả nước có trên 40 tỉnh thành trồng sắn, tập trung ở 5 vùng trọng điểm chính gồm Trung du miền núi phía Bắc, Bắc Trung bộ, Duyên hải Nam Trung bộ, Tây Nguyên và Đông Nam bộ với diện tích dao động từ 520.000 - 550.000 ha, năng suất đạt từ 19-20 tấn/ha, sản lượng đạt trên 10 triệu tấn củ tươi.
Điều này mở ra dư địa nâng giá trị xuất khẩu thay vì chỉ tập trung vào sản phẩm thô. Việc đầu tư vào các dây chuyền chế biến sâu có thể giúp doanh nghiệp tận dụng tốt hơn nguồn nguyên liệu và giảm sự phụ thuộc vào biến động giá sắn trên thị trường.
Bên cạnh đó, mở rộng thị trường cũng là yêu cầu quan trọng đối với ngành sắn. Malaysia và Hàn Quốc cho thấy sản phẩm Việt Nam vẫn có khả năng gia tăng hiện diện tại các thị trường ngoài Trung Quốc, dù quy mô hiện chưa lớn.
Khánh Vy