Xe điện Trung Quốc ép 'nghẹt thở', lãnh đạo Toyota đề xuất giải pháp chưa từng có

Sự trỗi dậy mạnh mẽ của các hãng xe Trung Quốc đang tạo áp lực chưa từng có đối với ngành công nghiệp ô tô Nhật Bản. Trong bối cảnh đó, Phó Chủ tịch Toyota Koji Sato cho rằng các hãng xe Nhật cần thay đổi cách tiếp cận nếu muốn duy trì vị thế trên thị trường toàn cầu.

Phát biểu tại cuộc họp thường niên với các nhà cung cấp của Toyota hồi tháng 3, ông Sato cảnh báo: "Nếu mọi thứ không thay đổi, chúng ta sẽ không thể tồn tại."

Theo Automotive News, dù không nhắc trực tiếp đến các hãng xe Trung Quốc, ông Sato cho biết mục tiêu là nâng cao "khả năng cạnh tranh quốc tế" của ngành ô tô Nhật Bản trong bối cảnh cuộc đua xe điện ngày càng khốc liệt.

Một trong những đề xuất đáng chú ý của ông là tiêu chuẩn hóa các linh kiện cơ bản giữa các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản, kể cả những doanh nghiệp vốn là đối thủ cạnh tranh. Các bộ phận như thép, dây dẫn điện hay nhựa có thể sử dụng chung tiêu chuẩn, qua đó giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng và dành nhiều nguồn lực hơn cho các công nghệ tạo khác biệt.

Theo ông Sato, việc xây dựng một "tiêu chuẩn Nhật Bản" cho các linh kiện phổ thông sẽ giúp các nhà cung cấp sản xuất với quy mô lớn hơn, đồng thời cho phép các hãng xe tập trung đầu tư vào những yếu tố mà khách hàng thực sự quan tâm như phần mềm, hệ thống hỗ trợ lái, công nghệ pin hay khả năng sạc nhanh.

Ông dẫn chứng hiện các nhà cung cấp đang sản xuất tới khoảng 70.000 biến thể khác nhau của bộ dây dẫn điện. Việc giảm số lượng biến thể này có thể giúp cắt giảm đáng kể chi phí trong toàn ngành.

Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh các hãng xe Trung Quốc liên tục mở rộng thị phần trên nhiều thị trường lớn.

Tại châu Âu, tháng 5 vừa qua đánh dấu lần đầu tiên doanh số cộng dồn của các thương hiệu Trung Quốc vượt các hãng xe Nhật Bản. Theo số liệu từ Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA), Geely, SAIC, BYD, Chery và Leapmotor bán được tổng cộng 138.140 xe, trong khi Toyota, Suzuki, Honda, Nissan, Mazda và Mitsubishi đạt 130.424 xe.

Tại Trung Quốc, sức ép còn lớn hơn khi quá trình chuyển đổi sang xe điện diễn ra nhanh chóng. Trong nửa đầu năm nay, doanh số của Toyota tại thị trường này giảm 17%, còn Honda giảm tới 35%. Các hãng xe điện Trung Quốc đang thu hút khách hàng nhờ các mẫu xe điều khiển bằng phần mềm, công nghệ pin tiên tiến và khả năng sạc siêu nhanh.

Xu hướng tương tự cũng đang xuất hiện tại Đông Nam Á và Australia, nơi các mẫu xe điện giá cạnh tranh của Trung Quốc ngày càng mở rộng thị phần.

Tuy nhiên, ý tưởng tiêu chuẩn hóa linh kiện trên quy mô toàn ngành cũng đối mặt với không ít thách thức. Việc nhiều nhà sản xuất cùng thống nhất sử dụng chung các tiêu chuẩn kỹ thuật đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các hãng xe, nhà cung cấp và toàn bộ chuỗi sản xuất.

Dù vậy, ông Sato cho rằng đây là thời điểm ngành ô tô Nhật Bản cần có những thay đổi mang tính nền tảng.

"Chúng tôi nhận thức rõ về cuộc khủng hoảng mà ngành công nghiệp ô tô Nhật Bản đang trải qua trong giai đoạn chuyển đổi lớn. Đây là thời điểm thích hợp để tiếp tục phát triển, đối mặt với những thách thức và thúc đẩy các cải cách của toàn ngành", ông nói với Automotive News.

Đức Minh