Xuất hiện 'siêu thông tư thuế' gần 840 trang - dài kỷ lục!

Ngày 30/6/2026, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 89/2026/TT-BTC quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP. Thông tư dài 839 trang - là mức kỷ lục đối với các văn bản hướng dẫn luật và nghị định đang có hiệu lực - bà bà Vũ Thị Bình - Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Quản trị doanh nghiệp Bình Vũ nhận định. 

Thông tư 89 được ví như một "cẩm nang" mới về quản lý thuế với hàng loạt quy định chi tiết về giao dịch điện tử, khai, nộp, hoàn thuế, kết nối dữ liệu.... Đáng chú ý, văn bản cũng bổ sung nhiều quy định có tác động trực tiếp đến doanh nghiệp và người nộp thuế từ ngày 1/7/2026

Thông tư bổ sung và làm rõ nhiều quy định quan trọng tập trung vào các nhóm nội dung chính sau:

Giao dịch điện tử trong quản lý thuế: Quy định về việc thực hiện các thủ tục và giao dịch điện tử giữa người nộp thuế với cơ quan thuế.

Khai thuế và xác định nghĩa vụ thuế: Hướng dẫn về hồ sơ khai thuế, phương pháp tính thuế và nguyên tắc phân bổ nghĩa vụ thuế giữa các địa phương.

Nộp thuế và quản lý nợ thuế: Quy định về thời hạn nộp thuế, gia hạn nộp thuế, xử lý tiền thuế nợ, tiền chậm nộp và các khoản tiền phạt theo quy định.

Hoàn thuế, miễn, giảm và xóa nợ tiền thuế: Hướng dẫn trình tự, thủ tục, hồ sơ thực hiện hoàn thuế, miễn thuế, giảm thuế và xóa nợ tiền thuế.

Kiểm tra và giám sát việc chấp hành pháp luật thuế: Quy định về hoạt động kiểm tra thuế, giám sát việc thực hiện nghĩa vụ thuế, phí và lệ phí.

Trao đổi, kết nối dữ liệu: Hướng dẫn việc chia sẻ, kết nối và trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền thông qua phương thức điện tử nhằm nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

Thông tư 89 lần đầu tiên hướng dẫn cụ thể các mẫu văn bản liên quan đến việc kết nối, trao đổi thông tin và dữ liệu điện tử giữa cơ quan thuế với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, tổ chức và cá nhân có liên quan.

Việc chuẩn hóa các mẫu biểu này tạo cơ sở pháp lý cho quá trình chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan quản lý, đồng thời hỗ trợ người nộp thuế giảm bớt hồ sơ, giấy tờ phải cung cấp khi thực hiện các thủ tục như hoàn thuế, miễn thuế hoặc giảm thuế.

Thông tư 89 tách riêng nội dung hướng dẫn về giao dịch điện tử trong quản lý thuế, kéo theo việc chuẩn hóa các mẫu tờ khai, thông báo và biểu mẫu điện tử tương ứng.

Các mẫu biểu được thiết kế theo hướng thống nhất với quy trình xử lý trên hệ thống quản lý thuế điện tử, tạo điều kiện để người nộp thuế thực hiện các thủ tục từ khai thuế, nộp thuế đến hoàn thuế hoàn toàn trên môi trường số, góp phần nâng cao tính minh bạch và giảm thời gian xử lý hồ sơ.

Thông tư 89 đã bỏ quy định khai thuế thu nhập cá nhân theo tháng đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Từ ngày 1/7/2026, doanh nghiệp chỉ thực hiện khai thuế theo quý và quyết toán thuế năm, góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính và giảm tần suất kê khai cho đơn vị chi trả thu nhập.

Đối với hoàn thuế, miễn thuế, giảm thuế và xóa nợ tiền thuế, Thông tư cập nhật thành phần hồ sơ, trình tự và thủ tục thực hiện theo mô hình quản lý thuế mới, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người nộp thuế trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính.

Phan Trang